GunDaa
by Garry Sandhu
ਦੁਸ਼ਮਣ ਮਰਿਆਂ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਨਾ ਕਰੀਏ, ਸੱਜਣਾਂ ਵੀ ਮਰ ਜਾਣਾ
dusa਼maNa mariAM kha਼usa਼I nA karIe, sajjaNAM vI mara jANA
Do not rejoice at the death of an enemy, for even [Sajjan: soulmate/beloved friends] must eventually pass
ਜੇ ਪਤਾ ਏ ਸਭ ਨੇ ਤੁਰ ਜਾਣਾ, ਫਿਰ ਕਾਹਤੋਂ ਰੋਣ ਮਕਾਣਾਂ
je patA e sabha ne tura jANA, phira kAhatoM roNa makANAM
If we know that everyone must depart, then why these endless [Makaana: collective gatherings for mourning and lamentation]?
ਜੇ ਪਤਾ ਏ ਸਭ ਨੇ ਤੁਰ ਜਾਣਾ, ਫਿਰ ਕਾਹਤੋਂ ਰੋਣ ਮਕਾਣਾਂ
je patA e sabha ne tura jANA, phira kAhatoM roNa makANAM
If we know that everyone must depart, then why these endless [Makaana: collective gatherings for mourning and lamentation]?
ਕਈਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤ ਛੇਤੀ ਤੁਰ ਗਏ
kaIAM de putta ChetI tura gae
The sons of many have departed far too soon
ਉਹ ਚਾਅ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਖੁਰ ਗਏ
uha chAa unhAM de sAre khura gae
All their youthful aspirations have simply dissolved away
ਕਈਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤ ਛੇਤੀ ਤੁਰ ਗਏ, ਚਾਅ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਖੁਰ ਗਏ
kaIAM de putta ChetI tura gae, chAa unhAM de sAre khura gae
The sons of many have departed far too soon, all their youthful aspirations have simply dissolved away
ਸੀ ਸਜਾਈ ਫਿਰਦੀ ਸਿਹਰਾ, ਸੁਪਨੇ ਮਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਭੁਰ ਗਏ
sI sajAI phiradI siharA, supane mAM de sAre bhura gae
She was preparing to adorn his wedding crown, but all that mother's dreams have crumbled to dust
ਤਰਸ ਰਤਾ ਨਾ ਜੀਹਨੂੰ ਆਇਆ, ਰੱਬ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕਾਣਾ
tarasa ratA nA jIhanUM AiA, rabba mere laI kANA
The one who showed not a shred of mercy, for me, that God is blind
ਕੋਈ ਜਿਗਰ ਦਾ ਟੋਟਾ ਤੁਰ ਚੱਲਿਆ, ਇਹ ਤਾਹੀਓਂ ਰੋਣ ਮਕਾਣਾਂ
koI jigara dA ToTA tura challiA, iha tAhIoM roNa makANAM
A piece of my very heart has departed, that is why there is this [Makaana: collective mourning]
ਕੋਈ ਜਿਗਰ ਦਾ ਟੋਟਾ ਤੁਰ ਚੱਲਿਆ, ਇਹ ਤਾਹੀਓਂ ਰੋਣ ਮਕਾਣਾਂ
koI jigara dA ToTA tura challiA, iha tAhIoM roNa makANAM
A piece of my very heart has departed, that is why there is this [Makaana: collective mourning]
ਘਰ ਨੂੰ ਕਦੋਂ ਆਵੇਂਗਾ ਬਾਪੂ
ghara nUM kadoM AveMgA bApU
"Father, when will you come back home?"
ਹੈ ਨੀ ਹੁਣ ਉਹ ਕਿਹੜਾ ਆਖੂ
hai nI huNa uha kiha.DA AkhU
There is no one left now to ask that question
ਘਰ ਨੂੰ ਕਦੋਂ ਆਵੇਂਗਾ ਬਾਪੂ, ਹੈ ਨੀ ਹੁਣ ਉਹ ਕਿਹੜਾ ਆਖੂ
ghara nUM kadoM AveMgA bApU, hai nI huNa uha kiha.DA AkhU
"Father, when will you come back home?" There is no one left now to ask that question
ਕਿੱਦਾਂ ਮੋੜ ਲਿਆਈਏ ਤੈਨੂੰ, ਦੂਰ ਤੇਰਾ ਸਾਡੇ ਤੋਂ ਟਾਪੂ
kiddAM mo.Da liAIe tainUM, dUra terA sADe toM TApU
How can we ever bring you back? Your island is now so far from us
ਪੁੱਤ ਤੇਰੇ ਨੂੰ ਕਿੰਝ ਸਮਝਾਵਾਂ, ਇਹ ਉਮਰੋਂ ਹਜੇ ਨਿਆਣਾ
putta tere nUM kiMjha samajhAvAM, iha umaroM haje niANA
How do I explain this to your son? He is still a [Niana: an innocent child of tender age]
ਕੋਈ ਜਿਗਰ ਦਾ ਟੋਟਾ ਤੁਰ ਚੱਲਿਆ, ਇਹ ਤਾਹੀਓਂ ਰੋਣ ਮਕਾਣਾਂ
koI jigara dA ToTA tura challiA, iha tAhIoM roNa makANAM
A piece of my very heart has departed, that is why there is this [Makaana: collective mourning]
ਕੋਈ ਜਿਗਰ ਦਾ ਟੋਟਾ ਤੁਰ ਚੱਲਿਆ, ਇਹ ਤਾਹੀਓਂ ਰੋਣ ਮਕਾਣਾਂ
koI jigara dA ToTA tura challiA, iha tAhIoM roNa makANAM
A piece of my very heart has departed, that is why there is this [Makaana: collective mourning]
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮੈਨੂੰ ਹੱਥੀਂ ਪਾਲਿਆ
jinhAM mainUM hatthIM pAliA
The ones who raised me with their own hands
ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੱਥੀਂ ਜਾਲਿਆ
maiM unhAM nUM hatthIM jAliA
I have had to cremate them with my own hands
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮੈਨੂੰ ਹੱਥੀਂ ਪਾਲਿਆ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੱਥੀਂ ਜਾਲਿਆ
jinhAM mainUM hatthIM pAliA, maiM unhAM nUM hatthIM jAliA
The ones who raised me with their own hands, I have had to cremate them with my own hands
ਵੇਖ ਜਾਂਦੇ ਜੇ ਪੁੱਤਰ ਮੇਰਾ, ਇਹ ਸੋਚਾਂ ਨੇ ਸੰਧੂ ਖਾ ਲਿਆ
vekha jAMde je puttara merA, iha sochAM ne saMdhU khA liA
"If only they could have seen my son," these thoughts have consumed [Sandhu: Self-reference to the artist Garry Sandhu]
ਹੁਕਮ ਉਹਦੇ ਨੂੰ ਮੰਨਣਾ ਪੈਂਦਾ, ਮੰਨਣਾ ਪੈਂਦਾ ਭਾਣਾ
hukama uhade nUM maMnaNA paiMdA, maMnaNA paiMdA bhANA
One must submit to His command, one must accept the [Bhana: the divine will or destiny, often used in the context of accepting death]
ਕੋਈ ਜਿਗਰ ਦਾ ਟੋਟਾ ਤੁਰ ਚੱਲਿਆ, ਇਹ ਤਾਹੀਓਂ ਰੋਣ ਮਕਾਣਾਂ
koI jigara dA ToTA tura challiA, iha tAhIoM roNa makANAM
A piece of my very heart has departed, that is why there is this [Makaana: collective mourning]
ਕੋਈ ਜਿਗਰ ਦਾ ਟੋਟਾ ਤੁਰ ਚੱਲਿਆ, ਇਹ ਤਾਹੀਓਂ ਰੋਣ ਮਕਾਣਾਂ
koI jigara dA ToTA tura challiA, iha tAhIoM roNa makANAM
A piece of my very heart has departed, that is why there is this [Makaana: collective mourning]
ਕੋਈ ਜਿਗਰ ਦਾ ਟੋਟਾ ਤੁਰ ਚੱਲਿਆ, ਇਹ ਤਾਹੀਓਂ ਰੋਣ ਮਕਾਣਾਂ
koI jigara dA ToTA tura challiA, iha tAhIoM roNa makANAM
A piece of my very heart has departed, that is why there is this [Makaana: collective mourning]
ਕੋਈ ਜਿਗਰ ਦਾ ਟੋਟਾ ਤੁਰ ਚੱਲਿਆ, ਇਹ ਤਾਹੀਓਂ ਰੋਣ ਮਕਾਣਾਂ
koI jigara dA ToTA tura challiA, iha tAhIoM roNa makANAM
A piece of my very heart has departed, that is why there is this [Makaana: collective mourning]